Nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Nga bảo vệ luận án tiến sĩ

Trường Đại học Thương mại tổ chức bảo vệ luận án tiến sĩ cấp trường cho nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Nga

1. Đề tài: "Quản lý nhà nước về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách địa phương cho phát triển hạ tầng giao thông đường bộ của tỉnh Thanh Hóa"

2. Ngành: Quản lý kinh tế; Mã ngành: 9310110

3. Thời gian: 09h00, Thứ 5, ngày 16/4/2026

4. Địa điểm: Phòng họp số 1 nhà F, Trường Đại học Thương mại, số 79 Hồ Tùng Mậu, Từ Liêm, TP. Hà Nội

5. Những đóng góp mới của luận án:

Về mặt học thuật, lý luận

(1) Làm rõ khái niệm hạ tầng GTĐB theo cách tiếp cận tích hợp tài sản công trình - không gian kỹ thuật - và mạng lưới, qua đó tạo cơ sở thống nhất để lượng hóa đối tượng đầu tư XDCB; đồng thời luận giải đặc điểm kinh tế - kỹ thuật của hạ tầng GTĐB, trong đó đã chỉ ra “tính chất hàng hóa” theo khả năng khai thác và sử dụng phụ thuộc bối cảnh.

(2) Làm rõ khái niệm nguồn vốn NSĐP trong đầu tư XDCB phát triển hạ tầng GTĐB như không gian tự chủ tài chính tương đối của cấp tỉnh trong phạm vi phân cấp; qua đó làm nổi bật khác biệt bản chất quản lý giữa phần nguồn lực NSĐP và phần NSTW bổ sung cho ĐP, xem xét trên phương diện mức độ chủ động trong phân bổ, điều hành, sử dụng vốn và trách nhiệm giải trình.

(3) Làm rõ khái niệm, mục tiêu, phạm vi, nội dung phân cấp quản lý hạ tầng GTĐB của chính quyền cấp tỉnh; làm rõ phân cấp quản lý nguồn NSĐP của chính quyền tỉnh đối với chi đầu tư XDCB. Từ đó, chỉ ra tác động của phân cấp đến quá trình quản lý vốn. Trên nền tảng đó, luận án xây dựng khung lý luận thống nhất về mục tiêu, nguyên tắc QLNN đối với vốn đầu tư XDCB từ NSĐP, đặt quản lý chi ĐTC như công cụ cụ thể hóa mục tiêu QLNN về kinh tế trong cùng một khuôn khổ định hướng, thay vì trình bày rời rạc. Đồng thời làm rõ điều kiện hiệu lực và giới hạn tác động của công cụ, phương pháp quản lý của CQĐP cấp tỉnh khi vừa chịu ràng buộc từ TW vừa thích ứng đặc thù địa phương, đồng thời tích hợp xu hướng quản trị ĐP tốt và chuyển đổi số.

(4) Làm rõ khung nội dung QLNN về vốn đầu tư XDCB từ NSĐP cho phát triển hạ tầng GTĐB của ĐP cấp tỉnh theo kết quả đầu ra, được cụ thể hóa thành 06 nội dung quản lý: (i) phân cấp quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSĐP trong lĩnh vực hạ tầng GTĐB; (ii) xác định nhu cầu và quyết định đầu tư; (iii) quản lý phân bổ vốn; (iv) quản lý đấu thầu; (v) quản lý giải ngân, thanh toán, quyết toán; (vi) giám sát, kiểm tra, thanh tra vốn. Khung này đồng thời gắn với các chỉ tiêu đầu ra của hạ tầng GTĐB (cấu trúc mạng lưới, cấp kỹ thuật, mức độ cứng hóa, doanh thu vận tải đường bộ…), qua đó làm rõ hơn cơ chế “QLNN về vốn đầu tư XDCB với đầu ra - tài sản hạ tầng GTĐB và kết quả đạt được  gắn với các mục tiêu phát triển KTXH của tỉnh”.

(5) Xác định 07 yếu tố (khách quan: KTXH, môi trường tự nhiên, chính sách pháp lý của Nhà nước, yếu tố khác; chủ quan: tài chính - NSĐP, bộ máy tổ chức và đội ngũ công chức Nhà nước của tỉnh, công cụ và phương pháp quản lý của tỉnh). Đây là bộ khung yếu tố được định lượng cho cấp tỉnh và lĩnh vực hạ tầng GTĐB, góp phần bổ sung lý luận về các điều kiện bảo đảm và ràng buộc trong QLNN về vốn đầu tư công từ NSĐP.

Về mặt thực tiễn

(1) Cung cấp bài học kinh nghiệm tham khảo có chọn lọc cho Thanh Hóa thông qua phân tích kinh nghiệm của một số ĐP điển hình (Nghệ An, Quảng Ninh, Hà Tĩnh), luận án rút ra những bài học có thể vận dụng cho tỉnh Thanh Hóa, đặc biệt về phân cấp quản lý, cơ chế phân bổ vốn, tổ chức Ban QLDA, huy động nguồn lực ngoài NSNN.

(2) Đánh giá thực trạng QLNN về vốn và chỉ ra rõ kết quả gắn với đầu ra hạ tầng GTĐB của tỉnh Thanh Hóa (quy mô mạng lưới, chiều dài tuyến, cấp kỹ thuật đối với tuyến đường tỉnh và tuyến đường mới mở; tỷ lệ cứng hóa với GTNT); gắn với kết quả (năng lực kết nối, phục vụ ATGT; gắn với tác động (tốc độ tăng trưởng kinh tế, vốn mồi thu hút vốn tổng xã hội); từ đó liên hệ với thành công ở phương diện quản lý của chính quyền cấp tỉnh. Đồng thời chỉ ra hạn chế ở đầu ra, liên hệ với hạn chế trong phương diện quản lý, điều hành của chính quyền cấp tỉnh trong giai đoạn 2019 -2025.

 (3) Đo lường mức độ ảnh hưởng của từng nhóm yếu tố và định vị trọng tâm cải thiện chính sách: Thông qua mô hình hồi quy và phân tích kỹ thuật IPA, luận án đã đo lường được mức độ ảnh hưởng của từng nhóm yếu tố (CSPL, BMCC, CCPP, TCNS, MTTN, KTXH, YTK) đến QLNN về vốn đầu tư XDCB từ NSĐP cho phát triển hạ tầng GTĐB của tỉnh Thanh Hóa; đồng thời, xác định được nhóm tiêu chí định tính đánh giá ở các vùng “tập trung cải thiện” theo ma trận Kano-IPA. Kết quả này cung cấp các gợi ý chiến lược cụ thể cho CQĐP tỉnh về ưu tiên cải cách thể chế, tổ chức bộ máy, công cụ quản lý và nguồn lực tài chính - NSĐP của tỉnh.

(4) Đề xuất hệ thống quan điểm và định hướng hoàn thiện QLNN về vốn đầu tư XDCB từ NSĐP cho phát triển hạ tầng GTĐB; trong đó nhấn mạnh quản lý theo kết quả đầu ra, gắn vốn với quy hoạch không gian, phát triển bền vững và chuyển đổi số.

(5) Đề xuất nhóm giải pháp có tính thiết kế thể chế và công cụ đến năm 2030, tầm nhìn 2035, bao gồm: hoàn thiện phân cấp quản lý vốn đầu tư XDCB (tổ chức bộ máy; nội dung phân cấp quản lý vốn); hoàn thiện công tác xác định nhu cầu thông qua thiết kế cơ chế “03 cổng kiểm soát đầu tư” và áp dụng SCBA trong quyết định đầu tư, từ đó hình thành DM DA đường bộ đưa vào trong KH phân bổ vốn; hoàn thiện quản lý phân bổ vốn thông qua thiết kế cơ chế phân bổ vốn trung hạn theo nguyên tắc “02 khung mức độ phân bổ vốn”, bộ chỉ số ưu tiên DA; hoàn thiện quản lý phân bổ vốn năm theo cơ chế sử dụng phương pháp trọng số thay vì số bình quân; hoàn thiện cơ chế đấu thầu tăng tính cạnh tranh và minh bạch; hoàn thiện công tác giải ngân, thanh, quyết toán thông qua thiết lập quy trình GPMB; tăng cường giám sát, thanh tra dựa trên rủi ro. Đề xuất ứng dụng các công cụ số và công nghệ mới (PIM, PABMIS, chính quyền điện tử, IOC, BIM) và các công cụ tài chính trái phiếu xanh, thu hồi giá trị tăng thêm từ đất trong quản lý và huy động vốn đầu tư XDCB cho hạ tầng GTĐB.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Academic and theoretical contributions

(1) The dissertation clarifies the concept of road transport infrastructure (RTI) using an integrated approach that combines structural assets, technical space, and network configuration, thereby establishing a unified basis for quantifying the objects of basic construction investment. It also explains the economic–technical characteristics of RTI, highlighting its “commodity-like” attributes insofar as its exploitation and use depend on contextual conditions.

(2) The dissertation clarifies the concept of local budget capital for capital construction investment in road transport infrastructure development as a space of relative fiscal autonomy of the provincial level within the decentralization framework; thereby highlighting the substantive difference in management between the portion of local budget resources and the portion of central budget transfers to the locality, viewed in terms of the degree of autonomy in capital allocation, administration, utilization, and accountability.

(3) The dissertation clarifies the concept, objectives, scope, and content of the decentralization of RTI management by the provincial government; and clarifies the provincial decentralization of local-budget resource management for basic construction investment expenditure. On that basis, it identifies how decentralization affects the capital-management process. Building on this, the dissertation develops a coherent theoretical framework for the objectives and principles of state management of basic-construction investment capital financed by local budgets, treating public investment expenditure management as an instrument for operationalizing the state’s economic-management objectives within a single policy-oriented framework rather than presenting these elements in a fragmented manner. It also clarifies the conditions for effectiveness and the limits of the province’s management tools and methods when local government must simultaneously comply with central constraints, adapt to local specificities, and incorporate trends in good local governance and digital transformation.

(3) The dissertation elaborates an output-oriented framework for state management of basic - construction investment capital from local budgets for provincial RTI development, specified into six management components: (i) decentralization of local-budget capital management in the RTI sector; (ii) needs assessment and investment decision-making; (iii) capital allocation management; (iv) procurement/bidding management; (v) disbursement, payment, and final accounts/settlement management; and (vi) supervision, inspection, and audit/oversight of capital. This framework is also linked to RTI output indicators (network structure, technical classification, paving/hard-surfacing level, road transport revenue, etc.), thereby clarifying the mechanism through which “state management of basic-construction investment capital” is connected to RTI asset outputs and achieved results aligned with provincial socio-economic development objectives.

(4) The dissertation identifies seven influencing factors, including objective factors (socio - economic conditions; natural environment; the state’s legal and policy framework; other factors) and subjective factors (local public finance and budget capacity; the province’s organizational apparatus and civil service; and the province’s management tools and methods). This quantified factor framework, tailored to the provincial level and the RTI sector, contributes to strengthening theoretical understanding of the enabling conditions and constraints in state management of public investment capital from local budgets.

Practical contributions

(1) The dissertation provides selective reference lessons for Thanh Hóa by analyzing experiences from several representative localities (e.g., Nghe An, Quang Ninh, Ha Tinh), especially with respect to management decentralization, capital-allocation mechanisms, project management unit organization, and mobilization of non-state budget resources

(2) It assesses the current state of capital management and clearly identifies outcomes linked to RTI outputs in Thanh Hóa (network scale, route length, technical standards for provincial roads and newly opened routes, and the hard-surfacing rate of rural transport roads); links these to outcomes (connectivity capacity and traffic safety service performance); and further links them to impacts (economic growth rate and the catalytic “seed capital” effect in attracting total social investment). On that basis, it relates the observed achievements to the provincial government’s management performance, while also identifying output shortcomings and associating them with limitations in provincial management and steering during 2019-2025.

(3) Measuring the influence of factor groups and prioritizing policy improvement: Using a regression model and IPA (Importance - Performance Analysis), the dissertation quantifies the influence of each factor group (CSPL, BMCC, CCPP, TCNS, MTTN, KTXH, YTK) on state management of basic-construction investment capital from local budgets for RTI development in Thanh Hóa; concurrently, it identifies qualitative evaluation criteria located in the “priority for improvement” zones under the Kano - IPA matrix. These findings provide concrete strategic implications for the provincial local government regarding the prioritization of institutional reform, organizational restructuring, management instruments, and local fiscal–budgetary resources.

(4) The dissertation proposes a set of perspectives and orientations for improving state management of basic-construction investment capital from local budgets for RTI development, emphasizing output-based management, alignment between capital and spatial planning, sustainable development, and digital transformation.

(5) It proposes a package of institutional-design and instrument-based solutions to 2030, with a vision to 2035, including: improving the decentralization of basic-construction investment capital management (organizational arrangements; decentralization content); improving needs assessment through the design of a “three-gate investment control” mechanism and the application of SCBA in investment decision - making, thereby forming a road-project portfolio to be incorporated into the capital allocation plan; improving medium-term capital allocation through a “Two frameworks of capital allocation levels” and a project-prioritization index set; improving annual allocation via a weighted scoring approach rather than simple averaging; improving procurement to enhance competition and transparency; improving disbursement, payment, and settlement through standardized land acquisition/site clearance procedures; and strengthening risk-based supervision and inspection. The dissertation also proposes the application of digital tools and new technologies (PIM, PABMIS, e-government, IOC, BIM) and financial instruments such as green bonds and land value capture to support management and mobilization of basic-construction investment capital for RTI.

Tài liệu liên quan đến luận án vui lòng xem trong file đính kèm.